DRIFT Wijsgerig Festival // Tussen Droom en Daad


DRIFT Wijsgerig Festival // Tussen Droom en Daad


 

DRIFT 2026 – Tussen droom en daad
Datum & Tijd: 16 mei 2026, 19:00 – 03:00 uur
Locatie: De Ceuvel
Tickets: verschillende opties beschikbaar

DRIFT 2026 onderzoekt de ruimte tussen droom en daad. Filosofen en denkers verkennen metafysica, kennisleer, taalfilosofie en ethiek om te begrijpen hoe ideeën zich verhouden tot werkelijkheid. Wat staat er werkelijk tussen wat we dromen en wat we doen? Zijn dromen en daden gescheiden, of is het verschil juist de kern? Samen reflecteren we ook op de rol van filosofie zelf: tussen theorie en praktijk, dromerigheid en daadkracht.

Sluit je aan voor een avond vol vragen, verkenningen en liminale ervaringen, zodat er niets tussen jouw nieuwsgierigheid en deelname komt!

 


TICKETS

Standaardticket: € 16,50
Studenten/ CJP ticket: € 11,50
STEUN DRIFT ticket: € 22,50

 


BLOKKENSCHEMA


PROGRAMMA

 

Herman Westerink (1968) is als bijzonder hoogleraar en universitair hoofddocent verbonden aan het Center for Contemporary European Philosophy, Radboud universiteit Nijmegen. Daarnaast is hij directeur van het Titus Brandsma Instituut. Hij heeft tal van boeken en artikelen gepubliceerd op het gebied van psychoanalyse, wijsgerige antropologie en godsdienstfilosofie. Meest recent zijn monografieën over Michel Foucaults Geschiedenis van de seksualiteit (2019), en (samen met Philippe Van Haute) over Freuds theorie van de seksualiteit (2021) en zijn metafysica van het trauma (2022). Binnenkort verschijnt een monografie over Freuds Jenseits des Lustprinzips.

meer informatie over het programma


 

Anna-Sofia Maurin is hoogleraar theoretische filosofie aan de Universiteit van Göteborg (Zweden). Ze is gespecialiseerd in analytische metafysica (met name de metafysica van eigenschappen) en metametafysica (met name verklaring en rechtvaardiging in de context van metafysica).

meer informatie over het programma


 

Ingmar Heytze (1970, Utrecht) schrijft poëzie voor mensen die niet van gedichten houden, dicht graag in opdracht en treedt geregeld als dichter aan op radio en televisie. In 2000 was hij de eerste huisfilosoof van het Centraal Museum en van 2009 tot 2011 de eerste officiële Utrechtse Stadsdichter. Acht jaar later ontving hij de C.C.S. Croneprijs voor zijn oeuvre en in 2016 de Maartenspenning van de stad Utrecht. Als columnist en essayist schreef hij onder meer voor Onze Taal, Kijk, de Volkskrant, NRC, Trouw en AD Utrechts Nieuwsblad. Hij schuift geregeld aan als huisdichter in Met het oog op morgen op Radio 1. Samen met John Jansen van Galen maakt hij de (min of meer) maandelijkse Poëziepodcast Camping de vrijheid. Solo of met zijn band Asfaltfeeën trad hij op van studentenhuiskamers tot popfestival Lowlands en op allerlei podia daartussenin, waaronder zeven edities van de Nacht van de Poëzie.

meer informatie over het programma


 

Evelyn Wan is an artist-scholar and dramaturg. She is Assistant Professor in Media, Arts, and Society at the Department of Media and Culture Studies at Utrecht University. Her research reflects on historical and contemporary emerging technologies through the lens of decolonial media studies and performance studies.

meer informatie over het programma


 

 

 

 

 

Maarten Coolen was als universitair docent in de filosofische antropologie werkzaam aan de Afdeling Wijsbegeerte aan de Universiteit van Amsterdam. Daarna zette hij zijn activiteiten voort als gastdocent en 
onderzoeker aldaar. Hij is vooral geïnteresseerd in de fenomenologie van de lichamelijkheid, de natuurfilosofie en de cultuurfilosofische benadering van het ‘zelf’ in de hoog-moderne tijd.

We moeten blijven dromen. Filosofisch-antropologische opmerkingen over het menselijke bestaan.

Mensen hebben, om mens te zijn, de opdracht een leven te leiden waarin zij steeds weer opnieuw op hun eigen persoonlijke wijze een antwoord vinden op wat zich voordoet in de situaties waarin zij terechtkomen. Daarvoor is het niet voldoende om zich aan te passen aan de rollen of de gewoontes van de eigen vertrouwde gemeenschap. Wie met de filosofisch antropologie van Plessner meedenkt, komt tot de conclusie dat het tot de conditio humana behoort dat mensen boven zichzelf uitreiken om zo steeds nieuwe manieren te vinden om aan het leven vorm te geven. Het is noodzakelijk dat we blijven dromen. Maar dat is een zware taak. Het dragen van deze last is, zo zal ik betogen, alleen maar uit te houden, als we onszelf veroorloven zo nu en dan in lachen of wenen uit te barsten.


 

Mladen Dolar is een invloedrijke Sloveense filosoof, gespecialiseerd in psychoanalyse en continentale filosofie, met een omvangrijke academische carrière en internationale impact. Zijn werk verkent de relatie tussen verlangen, taal en subjectiviteit. In de tekst wordt een slogan uit mei 1968 besproken die pleit voor onbelemmerd genot. Dit idee gaat ervan uit dat externe beperkingen ons geluk verhinderen. Dolar stelt echter een kritische vraag: wat als het genot zelf problematisch is en interne blokkades bevat? Psychoanalyse laat zien dat mensen vaak vastzitten tussen wat ze verlangen en wat ze doen, waardoor volledige vervulling onmogelijk blijft.


 

Agata Bielik-Robson is een Poolse filosoof gespecialiseerd in psychoanalyse, religie en moderne filosofie, die een lezing geeft op het DRIFT-festival. In haar lezing bespreekt ze Ernst Blochs idee dat religie niet slechts illusie is, maar een complexe vorm van georganiseerde fantasie. Volgens Bloch drukken religieuze beelden de utopische mogelijkheden van materie uit. De menselijke geest, als onderdeel van die materie, helpt deze mogelijkheden zichtbaar te maken. Deze fantasieën bevatten volgens hem een werkelijke kracht: ze beïnvloeden niet alleen hoe we denken, maar ook hoe de wereld zich ontwikkelt. Religie wordt zo een middel waarmee materie zichzelf en haar toekomst verbeeldt en vormgeeft.


 

Emar Maier is universitair hoofddocent aan de Rijksuniversiteit Groningen en onderzoekt de relatie tussen taal, logica en communicatie, inclusief non-verbale vormen zoals beeld en muziek. In deze lezing staat centraal hoe we dromen beschrijven. Omdat dromen niet echt zijn, vereist het vertellen ervan speciale taalconstructies om onderscheid te maken tussen droom en werkelijkheid. Voorbeelden zoals “ik droomde dat…” roepen filosofische vragen op over identiteit en perspectief. Daarnaast wordt gekeken naar talen die dit onderscheid grammaticaal markeren. Tot slot vergelijkt de lezing deze talige strategieën met visuele technieken in kunst en film, waarmee dromen op een vergelijkbare manier worden weergegeven.


 

Tanna Mwezi is historicus en onderzoekt hoe mensen het verleden begrijpen en hoe verbeelding het zelfbeeld van individuen en samenlevingen beïnvloedt. In zijn lezing staat de relatie tussen dromen, fantasie en handelen centraal. Hoewel dromen een gevoel van vrijheid bieden, worden ze gevormd door de werkelijkheid zelf. Tegelijk beïnvloeden deze innerlijke verbeeldingen ons gedrag, vaak zonder dat we het beseffen. Dit roept vragen op over verantwoordelijkheid: in hoeverre zijn we verantwoordelijk voor wat we denken maar niet doen? De lezing verkent hoe fantasie en werkelijkheid met elkaar verweven zijn en stelt de scheiding tussen denken en handelen ter discussie.


 

Marije Martijn is hoogleraar Antieke Filosofie aan de Vrije Universiteit Amsterdam en specialist in het neoplatonisme en de antieke filosofie van wetenschap en logica. In haar lezing onderzoekt ze Synesius’ droomtheorie binnen de antieke traditie van oneirologie. Synesius stelt dat dromen niet willekeurig zijn, maar een eigen vorm van ervaring die even belangrijk kan zijn als het wakkere leven. Hij raadt aan om dromen systematisch te noteren in een nachtboek, omdat de nacht een zelfstandig “leven” vormt. Met een juiste, ‘lichte’ ziel kunnen dromen zelfs een toegang bieden tot het goddelijke en een verdieping van kennis en ervaring betekenen.

 


 

Victor Kal is voormalig hoofddocent wijsbegeerte aan de UvA en auteur van werken over Spinoza, Doegin en Nietzsche. In deze lezing over Francesca Albanese, VN-rapporteur voor de Palestijnse gebieden, wordt gesteld dat het aanspreken van macht op basis van internationaal recht weinig effect heeft wanneer die macht zich daar niet door laat begrenzen. Recht blijkt dan machteloos tegenover politieke en gewelddadige macht. Volgens de spreker krijgt handelen pas betekenis wanneer het wordt geleid door een “droom” van rechtvaardigheid die niet in wetten is vastgelegd. Zonder zo’n ideaal blijft recht zwak. De vraag is hoe zo’n droom toch politiek en moreel werkzaam kan worden.


 

Sytse Bouma is acteur en theatermaker die queer verhalen maakt waarin hij persoonlijke thema’s verwerkt via een combinatie van dragperformance en teksttheater. Met zijn solovoorstelling Drag Me Home won hij een publieksprijs, wat zijn werk in de theaterwereld zichtbaar maakte. Naast zijn eigen projecten speelt hij bij gezelschappen als MAAS en KASKO en is hij actief op festivals zoals De Parade. Momenteel werkt hij aan een nieuwe voorstelling over de Amsterdamse club RoXY, die in première gaat op het Amsterdam Fringe Festival en daarna door Nederland tourt. Zijn werk beweegt tussen performance, identiteit en clubcultuur.


 

De drie kunstenaars werken elk vanuit een andere invalshoek aan thema’s van maken, materiaal en interactie. Manan Gadhia beschouwt kunst maken als een fundamentele menselijke handeling: dingen maken uit andere dingen. Marie van Rijswijk onderzoekt textiel en alledaagse handelingen zoals het sluiten van enveloppen, waarbij ze via performatieve experimenten ongemak en lichamelijke reacties zichtbaar maakt. Jesse Terpstra creëert een installatie van keramische eilanden die de ruimte tussen objecten onderzoekt, geïnspireerd door Glissant en het idee van verbonden maar ondoorzichtige relaties. Samen tonen hun praktijken hoe materiaal, handeling en context voortdurend betekenis krijgen door interactie en herinterpretatie.

 


 

Nikita Dhawan bekleedt de leerstoel Politieke Theorie en Geschiedenis van Ideeën aan de Technische Universiteit Dresden. Haar onderzoek en onderwijs richten zich op mondiale rechtvaardigheid, mensenrechten, democratie en dekolonisatie. In 2017 ontving ze de Käthe Leichter-prijs voor uitstekende prestaties op het gebied van vrouwen- en genderstudies en ter ondersteuning van de vrouwenbeweging en het realiseren van gendergelijkheid. Geselecteerde publicaties zijn onder andere: Impossible Speech: On the Politics of Silence and Violence (2007); Reimagining the State: Theoretical Challenges and Transformative Possibilities (red., 2019); Rescuing the Enlightenment from the Europeans: Critical Theories of Decolonization (binnenkort, Duke University Press). In 2023 werd zij onderscheiden met de Gerda Henkel Visiting Professorship aan de Stanford University en de Thomas Mann Fellowship in Los Angeles.

 

María do Mar Castro Varela is hoogleraar Onderwijs en Maatschappelijk Werk aan de Alice Salomon Hochschule in Berlijn, met een focus op genderstudies. Ze heeft een dubbele graad in Psychologie en Onderwijs en een PhD in Politicologie. Ze was Thomas Mann House Fellow in Los Angeles (2023), Sir Peter Ustinov Visiting Professor aan het Instituut voor Hedendaagse Geschiedenis van de Universiteit van Wenen (2021/2022) en Senior Fellow aan het Institute for the Science of Man (IWM) in Wenen (2016). Haar huidige onderzoek richt zich op ethiek, protest, emancipatie en kennisproductie. Geselecteerde publicaties (in het Duits) zijn onder andere: Friendship. Triad of a Political Practice (2023), Post/pandemic Life: A New Theory of Fragility (2021), Untimely Utopias. Migrant Women Between Self-Invention and Learned Hope (2007).

meer informatie over het programma


 

Ype de Boer is filosoof en docent aan de Radboud Universiteit Nijmegen en bijzonder hoogleraar aan de Noordwes-Universiteit in Zuid-Afrika. Zijn werk onderzoekt relaties tussen ontologie, ethiek en verbeelding: hoe vertaalt wat we denken dat is en wat het betekent om te zijn zich naar praktijken en levenswijzen? Vanuit die vraag onderzoekt hij thema’s als gespletenheid, erotiek, geluk en het goede. Recent verscheen van zijn hand Een filosofisch rariteitenkabinet. Agambens zoektocht naar geluk (2025). Eerder schreef hij Murakami en het gespleten leven (2017), Het erotisch experiment (2019) en Agamben’s Ethics of the Happy Life (2024).

meer informatie over het programma


 

Mari Mikkola is hoogleraar Filosofie aan de Universiteit van Amsterdam. Haar expertisegebieden omvatten feministische filosofie en sociale ontologie.

meer informatie over het programma


 

Irfan Ahmad is politiek antropoloog en hoogleraar sociologie, gespecialiseerd in de kritiek op westerse kennis- en wereldordemodellen. In deze lezing bekritiseert hij het Euro-Amerikaanse idee van een kosmopolitische wereldorde, zoals ontwikkeld door denkers als Habermas, dat gebaseerd is op de natiestaat en westerse filosofische tradities. Hij stelt dat dit model tekortschiet om hedendaagse conflicten en ongelijkheden te begrijpen. Het label ‘mislukte staat’ is volgens hem zelf een product van dit denken. Ahmad onderzoekt daarom alternatieve visies uit Afrika en het Midden-Oosten die een andere, niet-statelijke wereldorde voorstellen, met als doel een rechtvaardiger en inclusiever globaal perspectief te verbeelden.


 

Toon Tellegen is schrijver en voormalig arts, die na een loopbaan als huisarts en werk in Kenia sinds 1980 literair werk publiceert, waaronder poëzie en dierenverhalen. In deze lezing reflecteert hij op twee verzamelingen verhalen die zijn werk en verbeelding omlijsten: een boek over God die onder de mensen leeft en verhalen over Rusland vóór 1918, gebaseerd op herinneringen en familievertellingen. Hij plaatst zichzelf tussen deze werelden van mythische en historische verbeelding. De titel van zijn voordracht verwijst naar deze tussenpositie en de relatieve betekenis van verhalen, waarbij hij suggereert dat “eigenlijk” het meest passende woord is voor zijn positie.


 

Timothy Williamson is een invloedrijke filosoof die werkt aan universiteiten in Oxford, Yale en Lugano en bekendstaat om zijn werk over kennis, logica en taalfilosofie. In deze lezing onderzoekt hij verbeelding niet als een puur individuele mentale activiteit, maar als iets dat ook collectief kan plaatsvinden. Verbeelding kan voorkomen in spel, theater en gezamenlijke besluitvorming, waarbij mensen alternatieve scenario’s doordenken om keuzes te evalueren. Dit geldt zowel voor individuen als groepen. Volgens deze benadering speelt verbeelding een belangrijke cognitieve rol in het nemen van beslissingen, waarbij het inschatten van mogelijke uitkomsten soms cruciaal kan zijn voor het maken van juiste keuzes in complexe situaties.


 

Martin Mittelmeier is auteur en hoogleraar in de Duitse literatuur, die schrijft over figuren als Adorno en Thomas Mann en over thema’s rond cultuur en kritische theorie. In deze lezing staat de vraag centraal waarom de kritische theorie van Adorno zo complex en moeilijk toegankelijk is. Volgens de lezing komt dit doordat maatschappelijke onrechtvaardigheid zo diep verankerd is dat het moeilijk wordt een extern perspectief te vinden om kritiek te formuleren. Adorno introduceert daarom het idee van het ‘dialectische beeld’: een manier om vanuit verbeelding en denken toch een overgang te maken van bestaande onrechtvaardige realiteit naar het denkbaar maken van een betere samenleving.


 

Daniel Saric is een filosofiestudent aan de Universiteit van Amsterdam die zich bezighoudt met Hegel, existentialisme en psychoanalyse. Hij onderzoekt vooral hoe thema’s als vrijheid, subjectiviteit en vervreemding met elkaar samenhangen. In zijn lezing bekritiseert hij bestaande theorieën over erkenning, die ofwel optimistisch zijn en denken dat vervreemding kan worden overwonnen, ofwel pessimistisch en vervreemding vooral als machtsprobleem zien. Saric stelt dat beide visies tekortschieten omdat ze vervreemding niet serieus genoeg nemen. Hij ontwikkelt daarom een dialectische benadering waarin vervreemding juist een noodzakelijke voorwaarde is voor erkenning, vrijheid en sociale relaties, in plaats van iets dat volledig verdwijnt.


 

Monika Kirloskar-Steinbach, Takeshi Morisato en Michael Thomas bespreken de opkomst van “World Philosophies” als een verschuiving binnen de westerse academische filosofie. Ze analyseren een recente publicatie waarin denkers als Ambedkar, Du Bois, Iqbal, Ramabai en Tagore centraal worden gesteld en waarin een nieuw kader wordt ontwikkeld om niet-westerse filosofische tradities serieus te nemen. De lezing onderzoekt hoe het idee van één universele “wereldfilosofie” plaatsmaakt voor meervoudige filosofische tradities en perspectieven. Daarbij wordt ook kritisch gekeken naar multiculturalisme en hedendaagse debatten in Black philosophy en Aziatische filosofie. Centrale vraag is of deze verschuiving de academische kennisproductie fundamenteel kan veranderen en meer vrijheid kan creëren.

 


MUZiEK / Theater


Klezmagic
is een energieke Amsterdamse band die balkan, Klezmer en eigen invloeden verweeft tot een explosieve mix die zowel danst als raakt. Met stuwende ritmes, opzwepende blazers en meeslepende strijkers krijgen ze elke zaal in beweging, van intieme clubs tot bruisende festivals.

 


Als vinyl-only DJ staat DJ Kapsalon bekend om zijn eclectische en gelaagde sets waarin archiefmuziek, underground club sounds en onverwachte cross-overs samenkomen.
Tijdens DRIFT sluit hij de avond af met een energieke, maar doordachte dansvloer — een set die ruimte laat voor ontdekking én lichamelijke rustloosheid.

 


 

DJ Guatambu is een dj die zichzelf half filosoof, half muziekverzamelaar noemt en in zijn sets een brede mix van obscure nichegenres en stevige, toegankelijke dansnummers laat horen. Zijn stijl komt voort uit jaren van fanatiek platen zoeken en speelse, soms overgeorganiseerde muziekverzameling. Met een knipoog en veel energie zorgt hij voor verrassende sets die zowel ironisch als dansbaar zijn.

Sikke Boemkelder is een dj-duo dat electro, new wave en psychedelische invloeden combineert. Hun sets bewegen tussen realiteit en roes en brengen een eclectische selectie van artiesten en stijlen samen, bedoeld om het publiek volledig in de dans te trekken.


 

 

ANWB DJ is de nieuwe opwindende samenwerking tussen muzikant Kain en kunstenaar Britt Dorenbosch. Ze draaien een eclectische mix van nostalgische trance, pulserende Latin core en sexy synthpop met hier en daar een vleugje funaná. Ze zijn niet bang om de energie hoog en de bass heavy te houden en een onverwachtse draai te geven aan een set. Verwacht pure, vurige vonken, die ze rechtstreeks naar de dansvloer sturen.


Spoenk is een tijdelijk collectief van theatermakers, schrijvers, muzikanten en filosofen dat korte, experimentele performances maakt. Hun werk ontstaat vanuit het gevoel dat de werkelijkheid tekortschiet en dat er op het moment van crisis iets nieuws moet beginnen. Tijdens het festival presenteren ze korte theatrale acts waarin de droom centraal staat als alternatief voor de dagelijkse realiteit. Ze combineren humor, emotie en intellect, en brengen cabaret dat zowel toegankelijk als inhoudelijk prikkelend is. Het doel is om het publiek even los te maken van theoretische en filosofische reflectie en ruimte te geven aan verbeelding, plezier en speelse ernst in compacte theatrale vorm.


 


Terwijl de skeletten hand in hand ronddansen en de dood het dagelijks discours in zijn greep houdt, beweegt Extinction 1 zich over de vlakte. Deze cyberpunk straattheateract brengt de wereld nog eenmaal in extase. Een hedonistische mensmachine struint rond over het terrein en verspreidt een nieuw genre: postapocalyptische, hedonistische cyberelectro. Exctinction 1 nodigt je uit om dansend en schreeuwend het einde tegemoet te treden.


 

Alina Goldwoman is een kunstenaar die via rituelen, zang en zintuiglijke ervaringen onderzoekt hoe mensen betekenis en verbondenheid kunnen creëren. Haar werk heeft een speelse maar ook spirituele dimensie waarin mensen zich gezien en verbonden kunnen voelen. Una Skuliç schrijft poëzie over herinnering, verlies en verlangen, en onderzoekt wat blijft bestaan nadat iets verdwenen is. Flip Zonne Zuijderland werkt als performer met taal en poëzie en gebruikt woorden om zich uit te drukken en betekenis te zoeken in expressie en misverstaanbaarheid. Samen verkennen zij hoe taal, ritueel en poëzie ervaringen van verbinding, afwezigheid en betekenis vormgeven


Over DEZE EDITIE van het DRIFT FESTIVAL

 

“Tussen droom en daad / staan wetten in de weg en praktische bezwaren,” schreef Elsschot in ‘Het huwelijk’. Daarmee benoemt hij de onmacht die zich meester heeft gemaakt van een misogyne, uitgebluste man die zich er niet toe kan zetten zijn vrouw te vermoorden om zijn manisch vluchtplan te verwezenlijken. Maar laten we die treurige figuur achter ons laten. De afstand tussen ideeën en de werkelijkheid is fundamenteel aan onze ervaring en openbaart zich in alle takken van de filosofie. Het universaliadebat woedt al sinds Plato omhoog wees en Aristoteles de materie bezwoer; betekende en betekenaar zijn uit elkaar gedreven; de ethiek en de pragmatiek bijten elkaar in de staart. Wat staat er tussen droom en daad?


 


DRIFT op de Ceuvel

 

Wie wandelt over de kronkelende stijgers, omgeven door gestrande woonboten en weeldige natuur, zal een zekere opwinding in de lucht voelen hangen, een stilte vol verwachting. Het is deze spanning die heerst in de ruimte tussen theorie en praxis, tussen droom en daad. Het is deze spanning die, op de avond van 16 mei 2026, de geesten zal prikkelen en haar geheimen zal openbaren.

 


TICKETS

Standaardticket: € 16,50
Studenten/ CJP ticket: € 11,50
STEUN DRIFT ticket: € 22,50


 

16 May 2026

€16,50

De Ceuvel

starts: 19:00

ends: 03:00